Σύνδρομο Καρπιαίου Σωλήνα: Απλός οδηγός και πώς βοηθά η φυσικοθεραπεία
Το σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα(ΣΚΣ) είναι μια κατάσταση όπου το μέσο νεύρο υφίσταται συμπίεση καθώς διέρχεται από έναν στενό «σωλήνα» στον καρπό, τον καρπιαίο σωλήνα, με αποτέλεσμα ερεθισμό του νεύρου καιτην εμφάνιση συμπτωμάτων στο χέρι. (American Academyof Orthopaedic Surgeons [AAOS], 2024).
Συχνά συμπτώματα.
• Τυπικά συμπτώματα είναι το μούδιασμα, το μυρμήγκιασμα, το κάψιμο και ο πόνος στον αντίχειρα, τον δείκτη, το μέσο και το κερκιδικό ήμισυ του παράμεσου, που συχνά επιδεινώνονται τη νύχτα ή με επαναλαμβανόμενη χρήση του χεριού. (Mayo Clinic, 2024; AAOS, 2024).
• Οι άνθρωποι μπορεί επίσης να παρατηρήσουν αδυναμία κατά τη λαβή, αδεξιότητα ή πτώση αντικειμένων, ενώ σε προχωρημένες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί ατροφία των οπισθέναριωνμυών. (AAOS, 2024).
Αιτιολογία.
• Το ΣΚΣ προκύπτει όταν αυξάνεται η πίεση μέσα στον καρπιαίο σωλήνα, γεγονός που επηρεάζει την αιμάτωση και τη λειτουργία των αξόνων του μέσου νεύρου. (StatPearls, 2023).
• Τα περισσότερα περιστατικά είναι πολυπαραγοντικά/ιδιοπαθή, αλλά διάφοροι παράγοντες αυξάνουν τον κίνδυνο αντί να υπάρχει μία και μοναδική αιτία. (Nature Reviews Disease Primers, 2024; Mayo Clinic, 2024).
• Οι επαγγελματικές εκθέσεις—επαναλαμβανόμενη ή δυνατή χρήση του χεριού, παρατεταμένες μη ουδέτερες θέσεις του καρπού και δονήσεις άνω άκρου—συνδέονται με υψηλότερο κίνδυνο για ΣΚΣ. (InformedHealth.org, 2024).
• Ορισμένοι προδιαθεσικοί παράγοντες όπως οσακχαρώδης διαβήτης, ο υποθυρεοειδισμός, η ρευματοειδής αρθρίτιδα, η παχυσαρκία και κατακράτηση υγρών σχετιζόμενη με την εγκυμοσύνη. (Nature Reviews Disease Primers, 2024; Mayo Clinic, 2024).
• Ανατομικοί παράγοντες που μειώνουν τον διαθέσιμο χώρο (π.χ. μετατραυματικές αλλοιώσεις, οστεοαρθρίτιδα) μπορούν να πυροδοτήσουν ΣΚΣ. (Mayo Clinic, 2024).
• Το ΣΚΣ είναι συχνότερο στις γυναίκες και παρατηρείται συχνά από τη μέση ηλικία και μετά. (StatPearls, 2023).
•
Πώς γίνεται η διάγνωση.
• Η διάγνωση ξεκινά από το ιστορικό και την κλινική εξέταση (π.χ. δοκιμασίες Phalen, Tinel, πίεση στον καρπιαίο σωλήνα) και, όταν χρειάζεται, συμπληρώνεται με ηλεκτροφυσιολογικό έλεγχο,υπερηχογράφημα ή/και μαγνητική τομογραφία για επιβεβαίωση και σταδιοποίηση της βαρύτητας. (Rosario & Lash, 2023; AAOS, 2024).
• Οι συγκριτικές τεχνικές νευροαγωγιμότητας (π.χ. σύγκριση μέσου–ωλένιου) και η μέτρηση της διατομής του μέσου νεύρου με υπερηχογράφημα βελτιώνουν την ακρίβεια και συσχετίζονται με τη βαρύτητα. (Rosario & Lash, 2023; Rayegani et al., 2024).
Πώς βοηθά η φυσικοθεραπεία.
Η φυσικοθεραπεία στοχεύει στη μείωση των συμπτωμάτων, στην αποκατάσταση της λειτουργικότητας και στην πρόληψη της επιδείνωσης, συνδυάζοντας εκπαίδευση, νάρθηκες, ασκήσεις/νευροδυναμικές τεχνικές, manual therapy και επιλεγμένες μεθόδους, με ταυτόχρονη συνεργασία με ιατρική ή χειρουργική ομάδα όταν ενδείκνυται. (AAOS, 2024; Journal of Orthopaedic & Sports Physical Therapy [JOSPT] CPG, 2019).
– Εκπαίδευση & τροποποίηση δραστηριοτήτων:
Ο θεραπευτής θα εκπαιδεύσει τον ασθενή να διατηρεί σε ουδέτερη θέση το καρπό, να προσαρμώσει το ρυθμό/διαλείμματα στις επαναλαμβανόμενες εργασίες καθώς και εργονομικές προσαρμογές σε εργασία και σπίτι για μείωση του φορτίου στο μέσο νεύρο. (AAOS, 2024; JOSPT CPG, 2019).
Η νυχτερινή διατήρηση του καρπού σε ουδέτερη θέση και η αποφυγή παρατεταμένων άκρων κάμψης/έκτασης την ημέρα μπορούν να μειώσουν
– Νάρθηκες:
Ένας νάρθηκας καρπού σε ουδέτερη θέση αποτελεί επιλογή πρώτης γραμμής—συνήθως για τη νύχτα, και σε ορισμένες περιπτώσεις κατά τη διάρκεια προκλητικών δραστηριοτήτων—ώστε να καταπραΰνει τα συμπτώματα. (AAOS, 2024).
– Ασκήσεις: ολισθήσεις τενόντων και νεύρου:
Οι ολισθήσεις του μέσου νεύρου και των καμπτήρωντενόντων στοχεύουν στη βελτίωση της ολίσθησης και στη μείωση συμφύσεων/οιδήματος, ως μέρος πολυπαραγοντικού προγράμματος. (JOSPT CPG, 2019).
– Manual therapy & ενδυνάμωση :
Επιλεγμένες κινητοποιήσεις των οστών του καρπού, τεχνικές μαλακών μορίων στο εγκάρσιο σύνδεσμο, καθώς και λοιπές δομές της περιοχής, και νευροδυναμικέςτεχνικές μπορούν να προσφέρουν βραχυπρόθεσμα οφέλη σε πόνο και λειτουργία. (JOSPT CPG, 2019).
Η αντιμετώπιση της στάσης σώματος, της κινητικότητας αυχένα/θώρακα και της δύναμης ώμου/πήχεως μπορεί να αποφορτίσει το περιφερικό νευρικό μονοπάτι και να στηρίξει τη λειτουργία του χεριού. (JOSPT CPG, 2019).
Συμβουλές για το σπίτι.
• Κρατήστε τον καρπό σε ουδέτερη θέση τη νύχτα (νάρθηκας) και κάνετε διαλείμματα σε επαναλαμβανόμενες δραστηριότητες.
• Αποφύγετε παρατεταμένες θέσεις κάμψης/έκτασης του καρπού σε πληκτρολόγηση, οδήγηση ή χρήση εργαλείων· ρυθμίστε το χώρο ώστε ο καρπός να μένει ουδέτερος. (AAOS, 2024).
Επεμβατικές μεθόδοι.
Αν τα συμπτώματα είναι μέτρια–σοβαρά, επιδεινώνονται ή δεν βελτιώνονται μετά από επαρκές συντηρητικό πρόγραμμα, γίνεται παραπομπή σε ειδικό ιατρό για έγχυση κορτικοστεροειδών ή χειρουργική αποσυμπίεση. (AAOS, 2024).
Βιβλιογραφία :
1. American Academy of Orthopaedic Surgeons. (2024). Management of carpal tunnel syndrome: Evidence-based clinical practice guideline. https://www.aaos.org/cts2cpg
2. InformedHealth.org (IQWiG). (2024, December 17). Overview: Carpal tunnel syndrome. NCBI Bookshelf. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK279599/
3. Journal of Orthopaedic & Sports Physical Therapy. (2019). Hand pain and sensory deficits—Carpal tunnel syndrome: Clinical practice guideline (CPG). https://www.jospt.org/doi/10.2519/jospt.2019.0301
4. Mayo Clinic. (2024, February 6). Carpal tunnel syndrome: Symptoms and causes. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/carpal-tunnel-syndrome/symptoms-causes/syc-20355603
5. Nature Reviews Disease Primers. (2024, May 23). Carpal tunnel syndrome. https://www.nature.com/articles/s41572-024-00521-1
6. Rayegani, S. M., Ghaffari, A., Hosseini, S. M., & Rahimi-Dehgolan, S. (2024). The relationship between ultrasound and electrodiagnostic findings in carpal tunnel syndrome. Journal of Ultrasound in Medicine, 43(10), 2103–2113. https://doi.org/10.1002/jum.16542
7. Rosario, N. B., & Lash, N. (2023). Electrodiagnosticevaluation of carpal tunnel syndrome. StatPearlsPublishing. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK562235/
8. StatPearls. (2023, October 29). Carpal tunnel syndrome. StatPearls Publishing. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK448179/
